Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev'in 2026 Vizyonu
Kazakistan'ın Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, 2026 yılı için ülkesinin dış politika ve reform stratejilerini paylaştı.
Tokayev, 2025 yılında gerçekleştirdiği yurt dışı ziyaretleri ve Astana'nın ağırladığı liderlerle yapılan görüşmelerin, ekonomik iş birliği, yatırım ve küresel koordinasyon konularına odaklandığını belirtti. Bu görüşmeler sonucunda geçen yıl, Kazakistan'ın öncelikli sektörlerinin geliştirilmesini amaçlayan çeşitli belgelerin imzalandığını ifade etti. Tokayev, "Uluslararası anlaşmazlıklarda ara bulucu olma isteğim yok ve bazı ülkelerden gelen tekliflere rağmen Birleşmiş Milletler'de yeniden görev alma niyetim de yok. Ancak kapalı istişare ve görüşmelere katılmayı sürdürüyorum; zira birçok devlet başkanı benim fikirlerime değer veriyor. Bu çalışmaların medyada yer almasına ihtiyacım yok, popülizme karşıyım. Görünen o ki, perde arkasındaki istişareler, katılanlar için de önem taşıyor" şeklinde konuştu.
Kazakistan'ın Coğrafi Avantajları
Tokayev, Kazakistan'ın coğrafi konumunun ülkenin dengeli, bağımsız ve ilkesel bir dış politika izleme zorunluluğunu doğurduğunu, ayrıca küresel tartışmaların şekillendirilmesine aktif katılım gerektirdiğini vurguladı. Tokayev, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 70. yıl oturumunda BM reformuna dair Kazakistan'ın tutumunu dile getirdiğini hatırlattı.
Kazakistan Cumhurbaşkanı, transit ve lojistiğin ülkesinin uzun vadeli stratejisinin temel unsurlarından biri olduğunu belirterek, ülkenin büyük kıtasal güzergahların kesişim noktasındaki eşsiz konumuna dikkat çekti. Tokayev, "Ülkemiz için transit ve lojistik potansiyelinin artırılması stratejik bir önceliktir. Denize doğrudan erişimimiz yok, ancak Kazakistan, Avrasya'nın merkezinde, ana transit koridorlarının kesiştiği bir noktada yer alıyor. Bu, ülkemizin yararına kullanmamız gereken büyük bir avantaj" dedi.
Altyapı Projeleri ve Ulaşım Hedefleri
Tokayev, Kazakistan'ın yeni demir yolu hatları ve merkez-batı otoyolu gibi büyük ölçekli altyapı projeleri ile bölgeler arası mesafeleri kısaltarak Avrasya'nın önde gelen ulaşım merkezlerinden biri olmayı hedeflediğini aktardı. Ayrıca, Kazakistan'ın sınırlarının ötesine uzanan bir ulaşım sistemi geliştirerek Sarı Deniz'den Karadeniz'e kadar bir yük terminali ağı oluşturduğunu vurguladı. Tokayev, "Çin ile Avrupa arasındaki kara taşımacılığının büyük bir kısmı 12 uluslararası ulaşım koridoru üzerinden ülkemiz topraklarından geçiyor" dedi.
Tokayev, Kazakistan'ın Kuşak ve Yol Girişimi, Kuzey-Güney Koridoru ve Trans-Hazar Uluslararası Taşımacılık Güzergahı'nın geliştirilmesinde aktif rol oynamaya devam ettiğini belirtti.
Siyasi Reformların Sürekliliği
Kazakistan'ın Birinci Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasındaki görüşmelere ilişkin spekülasyonlara yanıt veren Tokayev, bu temasların gayriresmi ve kişisel bir niteliğe sahip olduğunu belirtti. Nazarbayev'in tarihsel rolüne dair önceki değerlendirmelerini yineleyen Tokayev, "Bu tür görüşmelerin içeriğiyle ilgilenmiyorum ve bu konuda soru sormadım. Nazarbayev'i modern Kazak devletinin kurucusu olarak değerlendirdiğimi sıkça ifade ettim. Kazakistan'ı adaletin, hukukun ve düzenin hakim olduğu bir ülke haline getirmek istiyoruz" ifadesini kullandı.
Tokayev, parlamentodaki reformların Meclis Başkanı'nın kişisel siyasi amaçlarına hizmet etmediğini vurgulayarak bu yöndeki iddiaları temelsiz bulduğunu aktardı. "Ülke için önemli reformların tamamı ulusal referanduma sunuluyor. Burada gizli bir anlam yok. Siyasi reformlar devam edecektir. Bazı uzun vadeli planlar yakında açıklanacaktır" dedi.
2026 Yılına Dair Beklentiler
Tokayev, 2026 yılının Kazakistan'ın geleceği üzerinde uzun yıllar sürecek önemli siyasi gelişmelere sahne olacağını belirterek bu dönemi 'belirleyici' olarak tanımladı. Ayrıca, anayasal reform referandumunun ilan edildiğini ve yeni bir anayasanın kabulü ile kıyaslanabilecek geniş kapsamlı değişiklikler üzerinde çalışıldığını ifade etti.
Kazakistan'ın 35 yıllık bağımsızlık sürecini değerlendiren Tokayev, ülkenin devlet inşası ve reformlar sayesinde dış eleştirileri geride bıraktığını belirtti. "Kazakistan, dinamik bir ekonomi ve saygın bir uluslararası konuma sahip başarılı bir ülke olarak ortaya çıktı. Ancak, hem deneyimli uzmanlar hem de genç nesil için büyük bir çalışma hacmi bulunuyor" diye ekledi.
