Türkiye'deki kartlı harcama verileri, tüketim alışkanlıklarında dikkate değer bir değişim yaşandığını göstermektedir. Yerli tüketicilerin yurt dışındaki harcamaları hızla artarken, yabancıların Türkiye'de gerçekleştirdiği alışveriş miktarı aynı hızda artmamaktadır. Hem aylık hem de yıllık veriler, uzun süre Türkiye’nin avantajlı olduğu dengenin son zamanlarda tersine döndüğünü ortaya koymaktadır.
Bankalararası Kart Merkezi’nin verilerine göre, Ocak 2025'te yerli kartlarla yapılan harcama 45,2 milyar TL iken, yıl boyunca kademeli olarak artış göstererek Kasım ayında 74,3 milyar TL’ye, Aralık ayında ise 74 milyar TL’ye ulaşmıştır. 2026'nın Ocak ayında harcama 79,2 milyar TL ile zirve yapmış, Şubat ayında ise 66,6 milyar TL seviyelerinde kalmıştır. Bu dönemde yabancı kredi kartlarıyla Türkiye'deki harcamalar daha sınırlı bir artış göstermiştir. 2025 Ocak ayında 26,4 milyar TL olan harcamalar, yaz aylarında turizm etkisiyle artarak Ağustos’ta 60,9 milyar TL’ye ulaşmıştır. Ancak yılın son çeyreğinde tekrar düşüşe geçerek Kasım’da 34,8 milyar TL’ye, Aralık’ta ise 34 milyar TL’ye gerilemiştir. 2026’nın ilk iki ayında bu rakam 30 milyar TL'nin altına inmiştir.
Bu durum, özellikle yılın ikinci yarısında yerli ve yabancı harcamalar arasındaki farkın belirgin şekilde açıldığını göstermektedir. Bunun başlıca nedeni, Türkiye’nin son iki yılda Avrupa'dan daha pahalı hale gelmesidir. Aynı markaya ait giyim ve ayakkabı ürünleri açısından Türkiye ile Avrupa arasındaki fiyat farkı belirgin bir şekilde artmıştır. Güncel karşılaştırmalar, Türkiye'de birçok ürünün Avrupa’ya göre yüzde 50’ye varan oranlarda daha pahalıya satıldığını ortaya koymaktadır. Örneğin, bir spor ayakkabı Avrupa'da yaklaşık 70-80 Euro (3.500–4.000 TL) iken, Türkiye'de 9.000–10.000 TL seviyelerine kadar çıkabilmektedir. Benzer bir örnekte, Türkiye’de 18.499 TL olan bir ayakkabının Yunanistan’daki fiyatı yaklaşık 129 Euro (6.000–6.500 TL) seviyesindedir.
Yıllık veriler, bu eğilimin geçmişteki durumunu da gözler önüne sermektedir. 2017 yılında yerli kartlarla yurtdışında yapılan harcamalar 15,9 milyar TL iken, yabancı kart harcamaları ise 14,8 milyar TL seviyesindeydi. Ancak 2018'den itibaren yabancıların Türkiye'de yaptığı harcamalar belirgin şekilde artış gösterdi ve bu trend 2024 yılına kadar sürdü. Özellikle 2021 sonrasında Türkiye lehine güçlü bir tablo oluştu. Yabancı kart harcamaları 2021'de 77,9 milyar TL, 2022'de 213,2 milyar TL, 2023'te 358,3 milyar TL ve 2024'te 467,7 milyar TL’ye yükselerek turizm ve hizmet gelirlerine önemli katkıda bulundu. Bu süreçte, döviz kurlarındaki dalgalanmalar da belirleyici bir rol oynamıştır.
2025 yılı, bu eğilimin değiştiği bir dönem oldu. Yerli kartlarla yurtdışındaki harcamalar 699,7 milyar TL'ye yükselirken, yabancı kartların Türkiye'deki harcamaları 496,1 milyar TL’de kaldı. Böylece, uzun yıllar sonra ilk kez Türkiye’den çıkan harcama, ülkeye giren harcamayı belirgin şekilde aşmıştır. Bu değişimde makroekonomik faktörler etkili olmuştur. Özellikle döviz kurlarının uzun süre TL karşısında sabit kalması, yurtdışı harcamalarını Türk tüketicileri için daha öngörülebilir ve cazip hale getirmiştir. Türkiye'deki yüksek enflasyon ise fiyatları yukarı çekmiştir. Böylece hem turistik harcamalarda hem de alışveriş tercihlerinde yurtdışına yönelim artmıştır.
2026’nın ilk iki ayında da bu eğilim devam etti; yerli harcamalar 145,8 milyar TL olurken, yabancı harcamalar 59 milyar TL seviyesinde kaldı. Bu durum, fiyat rekabetinin zayıflaması ve iç piyasadaki maliyet baskılarının tüketici davranışlarını kalıcı olarak değiştirmeye başladığına işaret etmektedir.
Kartlı ödemelerde işlem başına harcama tutarları, yerli ve yabancı kullanıcılar arasındaki farkın Türkiye'deki yüksek fiyatlar nedeniyle giderek açıldığını göstermektedir. BKM verilerine göre, 2017 yılında yerli kullanıcıların yurtdışında yaptığı alışveriş işlemi başına ortalama harcaması 190 TL iken, yabancıların bu tutarı 581 TL ile yaklaşık üç kat daha fazlaydı. 2021’de yerli kullanıcıların işlem başına harcaması 221 TL’ye çıkarken, yabancılarda bu rakam 1.086 TL’ye ulaştı. 2022 ile birlikte enflasyon ve fiyat artışlarının etkisiyle bu fark daha da belirginleşti; yerli harcamalar ortalama 443 TL’ye, yabancı harcamalar ise 1.666 TL’ye yükseldi. 2025 yılı itibarıyla yerli kartların işlem başına ortalama harcaması 1.397 TL’ye, yabancı kartlarda ise 4.036 TL’ye ulaşmıştır. Böylece, yabancıların işlem başına harcaması, yerli harcamaların yaklaşık üç katı seviyesinde kalmaya devam etmiştir.
2026'nın ilk iki ayında yerli kullanıcıların işlem başına harcaması 1.611 TL’ye ulaşırken, yabancılarda bu tutar 4.015 TL seviyesinde gerçekleşmiştir. Veriler, Türkiye’deki fiyat artışlarının ve döviz bazlı fiyat avantajının etkisiyle yabancı ziyaretçilerin daha yüksek tutarlı harcamalar yapmaya devam ettiğini, yerli tüketicilerin ise artan maliyetler karşısında daha sınırlı harcamalar gerçekleştirdiğini ortaya koymaktadır.