Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, prim sistemiyle çalışan milyonlarca işçiyi yakından ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Yüksek Mahkeme, satış hedeflerine bağlı olarak ödenen ve miktarı değişebilen primlerin de kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gerektiğine hükmetti.
Kararla birlikte, işçinin her ay aynı miktarda prim almaması veya yalnızca belirli hedefleri gerçekleştirdiği dönemlerde prim kazanması, bu ödemelerin kıdem tazminatı hesabı dışında tutulmasına gerekçe olarak kabul edilmedi.
Karara konu olayda, bir işçi çalışma sürecinde fazla mesai yaptığını, çeşitli nedenlerle işçilik haklarının eksik ödendiğini ve satış hedeflerine bağlı primlerinin hesaplamalara dahil edilmediğini belirterek iş sözleşmesini feshetti.
İşçi; ödenmeyen fazla çalışma ücretleri, prim uygulamalarındaki sorunlar, çalışma koşulları ve işyerindeki uygulamalar nedeniyle haklı fesih yaptığını savunarak kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacaklarının ödenmesi için dava açtı.
İşveren ise işçinin haklı bir neden olmadan istifa ettiğini, primlerin hedeflere bağlı olduğunu ve tüm ödemelerin yapıldığını ileri sürerek davanın reddini talep etti.
İş Mahkemesi, yapılan incelemeler sonucunda işçinin bazı dönemlerde fazla çalışma ücretlerinin ödenmediğini belirledi.
Mahkeme, ödenmeyen fazla mesai alacaklarının işçiye haklı fesih imkanı verdiğine karar vererek kıdem tazminatı ve fazla çalışma ücretinin ödenmesine hükmetti.
Dosyanın istinaf incelemesinde de işçinin haklı fesih yaptığı yönündeki değerlendirme yerinde bulundu.
Dosyanın temyiz incelemesini yapan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, kıdem tazminatına esas alınacak ücretin yalnızca temel maaştan oluşmadığını vurguladı.
Yüksek Mahkeme, işçiye sağlanan ve para ile ölçülebilen tüm düzenli menfaatlerin “giydirilmiş ücret” kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Kararda; prim, yakacak yardımı, yemek, yol, kira, servis desteği, özel sağlık sigortası ve benzeri ödemelerin belirli şartlarda kıdem tazminatı hesabına dahil edilmesi gerektiği ifade edildi.
Yargıtay, satış rakamlarına veya performans hedeflerine bağlı olarak değişen primlerin de kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gerektiğine karar verdi.
Mahkeme, işçinin bazı aylarda prim almamış olmasının bu ödemelerin tamamen dışlanması için yeterli olmadığına dikkat çekti.
Kararda, son bir yılda ödenen primlerin aylık ortalamasının hesaplanarak kıdem tazminatına esas ücrete eklenmesi gerektiği belirtildi.
Yargıtay’ın bu kararı, özellikle satış, pazarlama ve performansa dayalı ücret sistemiyle çalışan işçiler açısından önemli bir emsal niteliği taşıyor.
Kararla birlikte, değişken yapıda olsa dahi düzenli şekilde elde edilen prim gelirlerinin kıdem tazminatı hesabında dikkate alınmasının önü açılmış oldu.